Overwerkvergoedingen en vakantiebijslag in 2018

02.10.2018

Per 1 januari 2018 is de Wet Minimumloon en Minimumvakantiebijslag (WMM) gewijzigd. In deze column worden twee wijzigingen daarvan toegelicht. Voor meer informatie over verdere wijzigingen (de tijd voor tijd regeling) verwijs ik u graag naar onze website.

Het recht op loon over overwerk
Minister Asscher heeft met de aanpassingen in de WMM een terecht punt aangepakt. Bij werknemers die het minimumloon verdienden, was het bijvoorbeeld mogelijk om een arbeidsduur van 40 uur per week te hanteren en geen loon uit te betalen over uren die meer gewerkt werden (bijvoorbeeld 10 overuren per week). Vanaf 1 januari 2018 is dit niet langer mogelijk. Als een werknemer het minimumloon verdient, heeft hij recht op het minimumloon per uur, ook over het overwerk.

Als iemand méér dan het minimumloon verdient, was (en is) het niet verplicht om een overwerkvergoeding te betalen, tenzij het (gemiddelde) uurloon over alle gewerkte uren daarmee onder het niveau van het minimumloon zakt. In de praktijk zijn er overigens diverse regelingen voor overwerk mogelijk. Dat kan volgen uit de (verplichte) CAO, maar ook uit de arbeidsovereenkomst of arbeidsvoorwaardenregeling. Die regeling kan bestaan uit een toeslag, een tijd-voor-tijdregeling of een combinatie daarvan. In veel gevallen zijn afspraken rondom overwerk dus al geregeld. Als overwerk wordt uitbetaald (al dan niet verhoogd met een toeslag) dan is ook de wijziging omtrent het recht op vakantiebijslag over overwerk van belang.

Het recht op vakantiebijslag over overwerk
Bij uitbetaling van overwerk bouwt een werknemer vanaf 1 januari 2018 ook vakantiebijslag op over het overwerk én de eventuele overwerktoeslag. Kort gezegd: overwerk is in dat geval minimaal 8% duurder geworden. Er zijn twee mogelijke ‘escapes’ als er geen sprake is van een toepasselijke CAO.

Het is ten eerste mogelijk om overeen te komen dat een werknemer helemaal geen vakantiebijslag ontvangt en dus ook niet over overwerk. Dat kan alleen als de werknemer meer dan 3x het minimumloon verdient. In 2018 is dat meer dan EUR 4.734,- bruto per maand op basis van een fulltime dienstverband.

Een tweede mogelijkheid is er in het geval van een overwerktoeslag. In veel gevallen krijgt een werknemer een bepaald percentage extra in het geval van overwerk (veelal 25% tot 100% extra). Door in de arbeidsovereenkomst of in het personeelsreglement op te nemen dat toeslagen verband houdend met overwerk inclusief 8% vakantiebijslag zijn, kan worden betoogd dat de vakantiebijslag dus ‘gewoon’ wordt uitbetaald. De wet verplicht namelijk niet tot het betalen van toeslagen over overwerk, dus compensatie is theoretisch mogelijk. Uiteraard moet de toeslag dan wel minimaal 8% hoger zijn dan het normale uurloon. Op dit punt is nog geen rechtspraak of literatuur beschikbaar, zodat niet volledig zeker is of dit toelaatbaar is.

Het wijzigen van bestaande arbeidsvoorwaarden brengt echter de nodige juridische complicaties met zich en is in beginsel niet mogelijk zonder instemming van de werknemer. In het verleden zijn er in de rechtspraak voorbeelden geweest van wetswijzigingen die een eenzijdige wijziging van arbeidsvoorwaarden toelaatbaar maakten. Of dit ook in dit geval zo is, is niet zeker, bij gebrek aan rechtspraak op dit punt. Voor nieuwe werknemers kunt u een dergelijke regeling uiteraard wel laten gelden.

Klik hier om het artikel te lezen op de website van Port of BUSINESS.